+ 0 - 1 | § ¶Zoals een Bonobo

De apensoort der Bonobo's lost alle sociale conflicten op met seks. Wij zijn genetische 98% aan de Bonobo's verwant.

 

Een aanrader voor iedereen met interesse in sociale psychologie is de volgende 7-delige documentairereeks "Bonobo-bo" van VPRO Noorderlicht uit 2003. De documentaires gaan over onderwerpen als flirten en verleiden; macht, hiërarchie en gezondheid; excentriekelingen; fanatisme; stress; levensgeluk; en puberteit. De docu's zijn on-line te bekijken in smalband en breedband. Klik op de volgende link:

 

http://www.noorderlicht.vpro.nl/bonobobo

+ 1 - 1 | § ¶Der Untergang

Ik heb de film 'Der Untergang' gezien. Indrukwekkend.

 

Het was een film die me aanzette tot nadenken en mijn fascinatie aanwakkerde voor deze periode uit de geschiedenis. Hoe kan zo'n idioot zoveel autoriteit verwerven? Hoe kan een ideologie zo krachtig zijn dat mensen hun kinderen niet willen laten opgroeien in een wereld zonder nationaal-socialisme? Hoe kan het dat ouders hun kinderen voor hun gedachtengoed vermoorden? Wie hebben deze ideologie ontwikkeld? Wat waren de machtsverhoudingen in de partijtop? Hoe heeft het zo ver kunnen komen?

 

Ik besefte me opeens hoeveel ik niet weet over deze tijd, terwijl het 't meest behandelde geschiedenisonderwerp op de middelbare school was. Ik wilde me meteen storten op een biografie van Speer, Braun, Goebbels, Himmler, etc.. Maar mijn scriptie heeft nu prioriteit.

 

Toch schaamde ik me over mijn misopvatting dat de meerderheid van de nazi's in '45 zelfmoord gepleegd had of anders de doodstraf had gekregen. De generaals kregen weliswaar de doodstraf, maar vele anderen die ook in de bunker gezeten hadden en net onder die generaals stonden kwamen rond 1956 al vrij. Dat is elf jaar celstraf voor verantwoordelijkheid voor één van de grootste - zo niet de grootste - misdaad tegen de menselijkheid. Misschien dat er daarom zo weinig ruchtbaarheid aan gegeven is.

 

Het enige wat ik vooraf van de film meegekregen had waren protesten dat Hitler als mens afgebeeld werd in plaats van demoon en daarom 'sympathiek' gevonden zou worden door het bioscooppubliek. Hij kwam inderdaad als al te menselijk over, maar - voor zover dat nog mogelijk is -  werd hij door deze film nog onsympathieker dan hij al was.

+ 0 - 1 | § ¶Cicero Debattoernooi

Gisteren heb ik meegedaan aan een debattoernooi, dat werd gehouden in een middelbare school in Tilburg-West. De organisatie was prima. De traditionele 'grote drie' (UDS uit Utrecht, EDS uit Rotterdam & Bonaparte uit Amsterdam) krijgen langzamerhand meer en meer concurrentie van 'up and coming' debatingsocieties 'De Leidse Beck' (hoe kan het ook anders, uit Leiden) en 'Cicero' uit Tilburg.

 

Er was na de eerste twee rondes een systeem van 'power-pairing', waarbij de winnaars tegen winnaars moesten en verliezers tegen verliezers. In kamer 1 zaten de beste juryleden en meest succesvolle debaters, in kamer 23 zaten de ultieme verliezers.

 

Imre en ik verloren het eerste debat over het al dan niet afschaffen van het bijzonder onderwijs nipt van meer ervaren debaters. De volgende twee debatten (over de afschaffing van de AOW en de verhoging van de minimumleeftijd bij de Olympische Spelen naar 18) wonnen we.

 

In de vierde ronde zaten we in kamer 4. Het was 'do or die time'. Dit was de kans om de 'breaks' te halen en in de halve finale terecht te komen. Als we wonnen moesten we nog één debat winnen. Als we verloren waren we sowieso verloren. Tegen gelauterde Bonaparte-debaters brachten wij het plan om de monarchie af te schaffen. Hun motto was 'if it ain't broke, don't fix it.' Ons motto was 'lets make things better'. Helaas vond de jury dat er geen urgent probleem was en verloren we.

 

Het laatste debat brachten we een plan dat complex klinkt, maar eigenlijk vrij simpel is. De Wereldbank  geeft ontwikkelingslanden een zak met geld in ruil voor een aantal eisen van ondermeer 'goed bestuur', waaraan deze landen moeten voldoen. Wij wilden de eis van 'beperking van de uitstoot van fossiele brandstoffen' hier aan toevoegen.

 

Het kwam net genoeg over op de jury om ons te laten winnen, waardoor we uiteindelijk 10e werden van iets meer dan dertig teams.

 

De finale werd gewonnen door Jona en Gijs van Bonaparte.

+ 2 - 0 | § ¶Op de wereld gekwakt

X: "Jouw leven is de terugslag van jouw verwekking."

Y: "Hoe bedoel je ?"

X: "Jij bent de jarenlange anti-climax van een geslaagde vrijpartij."

+ 1 - 0 | § ¶Melancholisch dictee

The bleak view of the dreary, dismal weather got me all gruff and gloomy, sullenly aloof like the windswept trees outside.

+ 0 - 2 | § ¶Quis finis iustificat media

"Democratic nations must try to find ways to starve the terrorist and the hijacker of the oxygen of publicity on which they depend." Deze quote uit de oude doos is één van die uitspraken van Margaret Thatcher waar ik me wel in kan vinden. Terreur is angst. Terreur voedt zich met publiciteit. Wie zaait er nu angst in ons land?

 

Montesquieu heeft het in zijn Trias Politica nooit over de media gehad. Zonde. Wie controleert 'de waakhond van de democratie'? Het onophoudelijk blaffen verstoort de nodige rust en houdt de buren wakker. Terwijl rust één van de voornaamste voorwaarden voor bespiegeling is.

 

Journalisten, eerst schreeuwen ze twee weken verontwaardigd 'waar het heen gaat'. Vervolgens schreeuwen ze twee weken over onafhankelijkheid en objectiviteit van de media. Mocht u denken dat onafhankelijkheid en objectiviteit gelijk zijn aan elkaar, dan verwijs ik u naar mijn eerdere logs over Chomsky en Fox.

 

Herinnert u zich Dick Advocaat nog? Eerst werd hij wekenlang door Jack van G., Hugo B. en kornuiten zwartgemaakt. Een bonte stoet aan gelegenheidsgasten werd tegen onze voormalig bondscoach opgehitst. Totdat hij met het huilen op de ogen voor de televisie aangaf dat hij zich gedemoniseerd voelde. Vanaf dat moment was het één grote klucht over lange teentjes en journalistieke vrijheid. Dezelfde Jack en Hugo die Advocaat eerst omlaag hielpen gingen diep en serieus op 'deze kwestie' in, allemaal om het programma vol te lullen en kijkcijfers te scoren.

 

Terroristen en journalisten, ze kunnen er niet mee leven als er niets is om ons zorgen over te maken.

+ 1 - 0 | § ¶Nieuw begin

Blogger is dood, lang leve Pivot.

Zoals u ziet ben ik verhuisd, althans... mijn weblog is verhuisd. De frequentie waarmee mijn posts elkaar opvolgen zal de komende tijd onderhevig zijn aan een intensivering van mijn scriptieschrijfproces en het 'opleuken' van de lay-out en het 'upgraden' van de inhoud van deze weblog annex homepage. Die gestolen momenten van weleer, die ik toentertijd aanwende voor het schrijven van mijn weblog, zullen weldra grotendeels geusurpeerd worden door dit emancipatieproces van deze site in wording. Maar als dit zich voltooid heeft, staat u wederom een geregelde nieuwe log-entry te wachten. Semper fidelis, u ook, neem ik aan, althans dat hoop ik.

+ 0 - 1 | § ¶Art. 147

Wat strafrecht betreft ben ik een leek. Ik heb een blauwe maandag wat rechtenvakken gevolgd, maar mijn juridische kennis is gebrekkig en voornamelijk van 'horen zeggen'. Het werkt in een debat, maar of het waar is? Volgens mijn broertje is rechten 'geen studie, maar een cursus', dus ik heb mijn Wetboek van Strafrecht er maar eens bijgepakt. Even wat rondgebladerd:

Art. 141 Openlijke geweldpleging, ook tegen goederen, dus daar valt vandalisme onder, lijkt me zo.

Art. 142 Rustverstoring, dat is dus zonder knalpijp op je brommer rijden tijdens dodenherdenking, maar ook het onnodig bellen naar 112.

Art. 143 Verhindering vergadering, dat zal wel op burgers van betrekking zijn die een demonstratie van Internationale Socialisten uit elkaar knuppelen.

Art. 144 Storing vergadering, zoiets als in de publieke tribune van de Tweede Kamer zitten, je terstond uitkleden en naar beneden poepen.

Art. 145 (voelt u waar ik heen wil) Verhindering godsdienstige bijeenkomst, als je geweld pleegt of dreigt met geweld tegen christenen die een kerk of kerkhof willen betreden kun je hier voor worden opgepakt.

Art. 146 Verstoren godsdienstige bijeenkomst, spreekt inmiddels voor zich.

Ik citeer letterlijk:
"Art. 147 Godslastering:
Met gevangenisstraf van ten hoogste drie maanden of geldboete van de tweede categorie wordt gestraft:
 1, hij die zich in het openbaar, mondeling of bij geschrift of afbeelding, door smalende godslasteringen op voor godsdienstige gevoelens krenkende wijze uitlaat;
2 hij die een bedienaar van de godsdienst in de geoorloofde waarneming van zijn bediening bespot;
3 hij die voorwerpen aan een eredienst gewijd, waar en wanneer de uitoefening van die dienst geoorloofd is, beschimpt (Grw 6; Sr 137 v., 429bis)"

"Art. 147a
1. hij die een geschrift of afbeelding waarin uitlatingen voorkomen die, als smalende godslasteringen, voor godsdienstige gevoelens krenkend zijn, verspreidt, openlijk tentoonstelt of aanslaat of, om verspreid, openlijk tentoongesteld of aangeslagen te worden, in voorraad heeft, wordt, indien hij weet of ernstige reden heeft om te vermoeden dat in het geschrift of de afbeelding zodanige uitlatingen voorkomen, gestraft met gevangenisstraf van ten hoogste twee maanden of geldboete van de tweede categorie.
2. Met dezelfde straf wordt gestraft hij die, met gelijke wetenschap of een gelijke reden tot vermoeden, de inhoud van een zodanig geschrift openlijk ten gehore brengt.
3. Indien de schuldige een van de misdrijven omschreven in dit artikel in zijn beroep begaat en er, tijdens het plegen van het misdrijf, nog geen twee jaren zijn verlopen sedert een vroegere veroordeling van de schuldige wegens een van deze misdrijven onherroepelijk is geworden, kan hij van de uitoefening van dat beroep worden ontzet."


Het roept allerhande vragen op: wat is 'smalende godslastering'? Is masturberen in de kerk 'smalende godslastering'? Is 'godverdomme' roepen op een begraafplaats 'smalende godslastering'? Dient artikel 147 lid a sub 3 ervoor om recidivistische vloekende dominees uit hun ambt te ontzetten?

Art. 148, 149, en 150, 151 gaan over de belemmering van de gang naar begraafplaats of crematorium, grafschennis en het opgraven dan wel doen verdwijnen van een lijk. Voor het laatste blijkt maar maximaal twee jaar te staan.

Art. 147 staat dus kort door de bocht gezegd in de regio van 'verstoren van vergaderingen en nare dingen doen in de buurt van begraafplaatsen'.

Ik pak de Dikke van Dale erbij, er volledig van bewust dat taalkundige en juridische definities uiteen kunnen lopen:

"Smalen= (smaalde, heeft gesmaald), (onoverg.) 1. met geringschatting spreken, zich vernederend uitlaten: 'op. iem. smalen'; 'smalen op de regering'; - 2. naam voor het schrikgeluid van reegeiten"

Ik neem aan dat in het wetboek de eerste betekenis gehanteerd wordt.

"Smalend=bn., met geringschatting: 'wie smalend tot den drempel kwam, niet ik, gij kind van Abraham' (Staring); geringschatting uitdrukkend: 'een smalende glimlach'"

"blasfemeren= (blasfemeerde, heeft geblasfemeerd) (overg. of abs.) lasterlijk van God of het heilige spreken"

"blasfemie= godslastering"

"lasteren= (lasterde, heeft gelasterd) (overg.) (thans w.g.) 1. beledigen, honen: 'God lasteren' - 2. iemands eer of goede naam schenden: 'hij lastert iedereen'"

"lastering= v. (-en) 1. belediging van God of godsdienst '2. het vertellen van laster' 3. leugenachtig kwaad dat van iemand verteld wordt.'"

"lasterlijk= bn. bw. (-er, -st.) 1. honend, met betrekking tot God: 'lasterlijke woorden tegen God uitspreken'. -2. leugenachtig kwaad ten nadele van iemand bevattende, sprekende: 'lasterlijke aantijging', (Belg.) 'aangifte'.

"godslastering= v. (-en) beschimping van God; (ook) vloekwoord."

Op basis van beide boeken lijkt het mij dat er kortom drie elementen van toepassing te zijn bij uiting die op grond van art. 147 bestrafbaar zijn:
1. de uiting is een onwaarheid (lastering)
2. de uiting komt voort uit geringschatting (smalend)
3. de uiting is bewust kwetsend bedoeld (lasterlijk)

Onopzettelijk vloeken in de kerk, wanneer u de knie stoot is dus niet strafbaar op grond van artikel 147. Dat vloeken in dit geval niet gericht is op een religieuze groep, maar op God zelf, maakt niets uit. Het gaat erom dat eis twee en drie niet van toepassing zijn.

In de Volkskrant van 16 november staat dat sinds deze wet in 1932 onder de grootvader van Donner van kracht werd, er drie mensen onder veroordeeld zijn. Reve en Hermans zijn voor hun uitspraken in romans vrijgesproken, omdat niet zij 'maar een karakter in één van hun boeken' het zei. De frasen waar zij voor aangeklaagd werden logen er niet om: Reve die God als een ezel die 'na een geweldige klauterpartij om de trap naar het slaapkamertje op te komen, drie keer achter elkaar langdurig in zijn geheime opening bezat' en Hermans die schreef: "De katholieken! Dat is het meest schunnige, onderkruiperige, besodemieterde deel van ons volk! Maar die naaien erop los! Die planten zich voort! Als konijnen, ratten, vlooien, luizen (...) De katholieken zijn de vijanden van dit land, altijd geweest."

Wie zijn er dan wel aangeklaagd? Een radicale socialist die tijdens een openbaar debat te Dordrecht had uitgeroepen: "Een God die de tuberculosebacil heeft geschapen is geen God, maar een misdadiger". Verder was er een Amsterdamse anarchist die nare dingen had gezegd over besnijdenis en een redacteur van Propria Cures die Jezus een "amateurombudsman" had genoemd en een "door zelfstudie opgeklommen timmermanszoon". Ik schrok even, want ik heb Jezus ooit beschreven als een "bastaard met een goede smoes". Dit is toch humor, geen strafbaar gedrag? Gelukkig heeft God zelf niet zulke lange tenen, al was het maar omdat hij immaterieel is.

Als ik van de week tijd heb zal ik op http://parlando.sdu.nl/cgi/login/anonymous eens kijken wat er in de Tweede Kamerdebatten is gezegd over artikel 147.

+ 0 - 1 | § ¶Oxford IV

“Is it just me or is the world spinning around?”

Yes Bram, sadly my envious emulations of your quintessential epiphanies veiled in dark poetry won’t get any better than that. It’s comforting though that if truth is existent and intelligible then by necessity it is meta-lingual, and if this truth be not inhuman at least it will be non-human. So our ramblings are as good as any others'.

But let me tell you about the Oxford Debating InterVarsity.

Friday morning I got up and travelled to Amsterdam with a group of Utrecht debaters. We met up with friends from Nijmegen and Amsterdam and flew Easy Jet to Gatwick Airport, London. After a 2 hour bus journey (a return ticket was 26 quid, imagine how many euros that is!) we arrived in lovely old Oxford. After registration we had all the time to hang out in the bar and meet friends from all over.

The motion to the first debate was “This House would give protection from prosecution to armed police in the line of fire.” Rhydian and his partner were first government and brought a case we could have wrecked if it wasn’t for the fact that we had to get into the groove. Though we did OK and ended up third.

The motion to the second debate was “This House believes the developing world should not have the same standards as the developed world”. We had a hard time coming up with a plan, but Imre bailed us out here. The debate sucked big time though, even the eventual winner Princeton B wasn’t able to raise the debate to an acceptable level. And the French closing opp team was absolutely horrible. We ended up third, mostly due to the unbearable weakness of closing opposition.

Then it was time for party…Uhhh…party? Since we were with a group of eager debaters, it was just a quick beer before going to bed around 23.30 for most of us. We had a roll call at 8.45 the next morning, so after a good sleep it was rise and shine.

After buying the ‘typical English’ sandwiches that can also be found in the shelves of 'Albert Heijn to go', we had the first debate of the morning. It was about abolishing state pensions. As second government we had to come to the rescue for the Hebrew University debaters that the defined the motion and brought the model. The Prime Minister was even sighing loudly and repetitively in his own speech, can you imagine! Almost succeeding in our struggle away from the quagmire the Chicago closing opposition pushed us back in and we ended up third.

The fourth debate was our best debate of the tournament. We were closing opp and rocked! The motion was “This House supports the use of Truth and Reconciliation Commisions instead of war crime tribunals in Iraq”. Our opponents proposed to have petty offenders testify before a TRC. We showed how the plan brought forth by the proposition was unlawful, immoral and counteractive and ended up as the winner of the debate. St. Andrews B was third, Tilburg second and the Germans in first opposition that never got past practical objections finished last.

The last debate was about the current situation in Venezuela. The motion was “This House would allow the systematic harassment of individuals”. We ended up third, though we should have been second.

To give you some quantitative analysis of how we did: Last year my team was at the 124th place of 132 teams. This year we were 65th of 108 teams. We were the third Dutch team on the ranking list. The first Dutch team consists of the European Champions EFL, English as a First Language! The second Dutch team won the novice final, in which they had to debate three American teams. On the individual speaker tab I ended up 233th of 264 speakers last year. This year I was number 133 of 216. I was number 26 in the ranking of Dutch speakers last year and number 6 this year. So I am very happy about how we did.

We logeerden in de kamers van debaters in de colleges van Oxford. Ik maakte deel uit van de gelukkige groep die in Magdalen College mocht slapen in ‘het nieuwe gebouw’. Officieel mogen er geen mensen ‘van buiten’ overnachten, maar voor ons buitenlandse debaters werd een uitzondering gemaakt. Vandaar dat dit stukje even in het Nederlands is .

The Sunday night party was good fun. Lots of beer, and... lots of singing with the Irish. As the Dutch we had also prepared our songs: "Al die willen te kaap'ren varen" (moeten mannen met baarden zijn) and "@n@le s%ks, met dode dieren", written by Hans Teeuwen. We never got past the first line of the last song though, and I doubt if there are any other lines to it. Another fun song to sing abroad is "Als je nou niet springt, ben je een h%m%fiel". All the Dutch are jumping and the English would regularly respond by singing football songs, though they didn't in Oxford. (The reason for the weird symbols is to keep away perverts from my log that google they want to have s%x with dead @nim@ls of the same s%x).

We had a pleasant flight back home and I had Chinese and good conversations with Jan and Klaas, and Jeroen later on, and watched Operatie Robinson afterwards.
Monday and Tuesday I studied with Merel and Bart and I went to my appointment with my thesis coach (afstudeerbegeleider, hoe zeg je dat?). Things are getting started at the moment and I am happy about that. Tomorrow I am going to meet with an old friend from the USA and have breakfast together and in the evening lollyman is coming to Utrecht for a drink. Tonight is a night of refuelling and writing an article for a magazine on international relations.

+ 1 - 0 | § ¶Van de ratten en bavianen besnuffeld

Om een weekend zonder mijn log-entries te overbruggen wil ik u wijzen op een fascinerende documentaire van Noorderlicht over "Succes op het werk, macht. In de urban jungle vechten we ervoor. Net als bavianen, maar dan erger. Hoe beïnvloedt onze rang onze gezondheid en ons gedrag? En andersom: hoe kunnen we met een goede lichaamshouding en vuile trucs onze plaats in de pikorde bepalen? [uitzending 14 maart 2003]"

http://noorderlicht.vpro.nl/wetenschap/webdocs/index.shtml?3626936+3823365+10720669+10720758

Het is meer grappig dan leerzaam, met als hoogtepunt het fragment:

"Mensen zullen quasi-vertrouwelijk met je praten en hun schijn-emoties tonen. ‘Ik ben zeer gecommit vanwege de passie in mijn werk. Dat is wat ik zoek, bezieling en flow, ik wil mijn talent leven en mijn diepste kernkwaliteit volgen.’ Hoor je ze reutelen? Wat ze eigenlijk zeggen is: ik zal je naaien, piepelen, vernederen zelfs als dat moet. Hoeren zijn het, hoeren. Hoor ze aan en veins je belangstelling. Maar observeer wel bij de kopieermachines en de koffiepunten wie er met wie praat, want daar klinken de echte verhalen. Doe je voor als coach, maar ga als een spion te werk.”

+ 1 - 0 | § ¶Tijdelijk afwezig

Ik ga een lang weekend debatteren in Engeland. De volgende post komt dus pas na dit weekend.

+ 1 - 0 | § ¶Caute

Ik wil iedereen op het hart drukken voorzichtig met de frituurpan om te gaan. Een oud-klasgenoot van mijn vriendin wordt morgen begraven, omdat hij gestorven is door verstikking. Hongerig na een nacht stappen met zijn vrienden zette hij de frituurpan aan en viel in slaap, waarna brand uitbrak. Mijn vriendin is er erg verdrietig van geworden. Ik ben zelf zeer geschrokken. Ooit heb ik een frikadel in de oven heb gelegd na een nacht uitgaan in Utrecht en ben toen in slaap gevallen. De volgende ochtend stonk het ontzettend in huis en lag er een blokje houtskool waar eens de frikadel gelegen had. Je schrikt als je beseft hoe zulke dingen fataal kunnen aflopen.

+ 1 - 0 | § ¶Monetaire bevrediging

 Ik speel graag met het kleingeld dat los in mijn linkerbroekzak zit. De klingelende muntjes die langs je vingers glijden werken ontspannend (‘grooming’). Gisteren kreeg ik commentaar van twee vrouwelijke collega’s: “waarom doen jullie mannen dat toch altijd?”.

Nu vraag ik me af:

1. Is dit een typisch mannentrekje?
2. Is dit Freudiaans?
3. Is het sociaal onwenselijk?
4. Voor degenen die ‘ja’ ingevuld hebben bij vraag nummer drie: Is het sociaal onwenselijk om je neus publiekelijk te snuiten in een al dan niet katoenen zakdoek?

Antwoorden ontvang ik het liefst per ‘comment’, maar het mag natuurlijk ook via de mail. Voor degenen die anonymous posten: geef even aan of je man of vrouw bent.

+ 0 - 1 | § ¶Mooi Gedicht

November

Het regent en het is november:
Weer keert het najaar en belaagt
Het hart, dat droef, maar steeds gewender,
Zijn heimelijke pijnen draagt.

En in de kamer, waar gelaten
Het daaglijks leven wordt verricht,
Schijnt uit de troosteloze straten
Een ongekleurd namiddaglicht.

De jaren gaan zoals zij gingen,
Er is allengs geen onderscheid
Meer tussen dove herinneringen
En wat geleefd wordt en verbeid.

Verloren zijn de prille wegen
Om te ontkomen aan de tijd;
Altijd november, altijd regen,
Altijd dit lege hart, altijd.

Het is van J.C. Bloem en ik kreeg het vandaag via de mail binnen. Ik heb geen zin meer om over al dat gezeik van de laatste week te schrijven. Het is nog deprimerender dan het bovenstaande gedicht. Toch kan ik het niet laten. Vandaag bedacht ik een mooi plan voor een consequente overheid: "Iedereen die tegen de vrijheid van meningsuiting moet zijn bek houden, anders wordt hij opgesloten!" Ik zit na Eindhoven en Uden overigens nog te wachten op een publieke boetedoening van een vertegenwoordiger van de Brabantse gemeenschap

+ 0 - 1 | § ¶Ondergangsstemmingen

Ondergangsstemmingen

Wij leven in een bezeten wereld. En wij weten het. Het zou voor niemand onverwacht komen, als de waanzin eensklaps uitbrak in een razernij, waaruit deze arme Europeesche menschheid achterbleef in verstomping en verdwazing, de motoren nog draaiende en de vlaggen nog wapperende, maar de geest geweken.

Alom de twijfel aan de hechtheid van het maatschappelijk bestel, waarin wij leven, een vage angst voor de naaste toekomst, gevoelens van daling en ondergang der beschaving. Het zijn niet louter benauwingen die ons overvallen in de ijle uren van den nacht, als de levensvlam laag brandt. Het zijn weloverwogen verwachtingen, op waarneming en oordeel gegrond. De feiten overstelpen ons. Wij zien voor oogen, hoe bijna alle dingen, die eenmaal vast en heilig schenen, wankel zijn geworden: waarheid en menschelijkheid, rede en recht. Wij zien staatsvormen, die niet meer functioneeren, productiestelsels die op bezwijken staan. Wij zien maatschappelijke krachten, die in het dolzinnige doorwerken. De dreunende machine van dezen geweldigen tijd schijnt op het punt om vast te loopen.

Ondanks de weglating van aantekens, verried het oud-Nederlands dat niet ik hier sprak. Het was de historicus Johan Huizinga die deze woorden in 1935 schreef in zijn boek ‘In de schaduwen van morgen’. Hoe heerlijk is het om te ontsnappen uit de waanzin van de dag door een geschiedenisboek in te duiken en je onder te dompelen. Hoe fijn om te zien hoe relatief de uitspraak is dat ‘we leven in bijzondere tijden’. Alsof oorlog en geweld geen constante geweest zouden zijn in de menselijke geschiedenis.

In ’38 schreef Huizinga als reactie op reacties die hij naar aanleiding van zijn ‘cultuurpessimistische’ boek gekregen had:

“Velen hebben mij gevraagd: ge ziet onzen tijd en onze beschaving zóó zwart, en ge noemt u zelf niettemin een optimist? – Ik antwoord: ja, dat doe ik. Optimist noem ik niet hem, die bij de dreigendste teekenen van verval en bederf luchthartig uitroept: kom, het is zoo erg niet! Het komt alles wel op zijn pootjes terecht! Optimist noem ik hem, die ook waar een weg tot beter nauwelijks zichtbaar is, toch de hoop niet laat varen.

Velen hebben mij gezegd: gij biedt een diagnose van het euvel, maar laat noch een prognose noch een therapie volgen. – Dat ik geen prognose vermocht te geven, had ik zelf verklaard (6e druk blz. 200). Zich aan een therapie te wagen, waar het kwaad zoo diep is ingevreten, zou nog vermeteler zijn geweest. Mogelijkheden van genezing aanduiden, dat was het stoutste, waartoe ik mij verheffen dorst.”

Geen pessimisme, maar optimisme, geen prognose of therapie, maar genezingswijzen opperen, ik heb het nog geen enkele opinieleider zien of horen doen.

+ 0 - 1 | § ¶Gewoon is gek genoeg

Gerrit Zalm riep dit weekend de ‘heilige’ oorlog in Nederland uit. Hij beaamde althans de journalist die de opmerking maakte. Heerlijk, die vrijgevochten en objectieve journalistiek. Oorlogsverklaringen in het luchtledige en waarschuwingen voor abstract gevaar: moeten we Amerika dan werkelijk in alles na-apen?

Terwijl buiten de deur gebedshuizen brandden, merkte ik geen klimaatsverandering bij de V&D. Het was er lekker warm als immer. Ik heb een mooie, nieuwe, soft-shell Samsonite-koffer gekocht. Voor op reis naar Engeland, waar ik ga debatteren volgend weekend.

Het was een heerlijk relax-weekend met mijn vriendin. Nog lekker een DVD’tje gekeken. Niet geheel toevallig waren dat ‘De nacht van Aalbers’ (2001) en ‘Het belang van de staat’ (1997), beiden films van Theo van Gogh. Het waren leuke films, maar niet van staatscrematiekwaliteit.

Mijn Nederland is niet meer het land van de tolerantie, maar van de collectieve uitvaartsbeleving. Bij het afscheid van Fortuyn keek ik verbaasd, bij Hazes ontroerd, bij Van Gogh keek ik lichtelijk geïrriteerd. Dat “wij BN’ers zijn allemaal vriendjes van elkaar”-gedoe is tot daar aan toe, maar die schreeuwende menigtes en meehossende politici. Die verontwaardigde menigte kan meteen vanuit de Westergasfabriek door naar Slotermeer, het was per slot van rekening precies 66 jaar geleden Kristallnacht.

Na zijn dood heeft Van Gogh meer weten te polariseren dan tijdens zijn leven. De media stoken het vuurtje nog eens extra aan, de politici blazen het probleem verder op en iedere halve zool met een jerrycan koelt zijn woede op weerloze deuren. Ik wil mijn landje terug!

Naschrift:

Gelukkig zag ik vanavond Balkenende op TV. Dan herken ik Nederland weer: saai, suf, onbenullig en wanhopig pogend iets voor te stellen. Bij een premier denk ik aan een deftige man (Bolkestein, Kok, Van Aartsen), een soort ‘vadertje staat’. Of een smiecht met diepe lachrimpels en grijzige haren die zojuist nog een stagiaire in de kont geknepen heeft. Maar als ik dan die brave, jeugdige kop zie: alsof kleine JP het pak van pappa heeft aangetrokken. Sterker nog, hij heeft het charisma van een Sesamstraat-pop, alsof Donner hem zelfs op afstand bestuurd.

Mijn advies namens de premier: als iedereen elkaar nou eens zou napraten dat alle inwoners steeds verdraagzamer worden, dan zou dit ook gebeuren! ‘Consumer trust’, baby!

+ 1 - 0 | § ¶Kuren

Blogspot heeft kuren. Afgelopen weekend kon ik amper inloggen. Op blogger inloggen om te loggen gaat logger dan log. Vaak is het helemaal onmogelijk om verbinding te maken. Ik ben al bezig met een stabieler alternatief. Daar zult u binnenkort meer over horen. Tot die tijd blijf ik hier posten, voor zover blogspot dat toelaat tenminste.

+ 1 - 0 | § ¶Technisch

Toen ik mijn eerste stereo kreeg, was ik een jaar of dertien. Met veel moeite weerhield ik mijn moeder ervan om een mechanicien te bellen voor het aansluiten van de kabeltjes. Om de stekker in het stopcontact te stoppen moest er volgens haar dus professionele hulp ingeschakeld worden. U kunt nagaan hoe zeer mijn technische vaardigheden van huis uit gestimuleerd werden.

Mijn computer bromde gisteravond als een dolle. Alsof er iets aanliep. Toen heb ik met een kruiskopschroevendaaier de kast opengeschroefd en de adapterkoeling er uitgeschroefd. Met de stofzuiger heb ik het zaakje schoongemaakt. Ik voelde me de grootste kluskoning van het Westelijk halfrond, op Nico na dan natuurlijk. Het geeft een heerlijk gevoel om met simpel gereedschap onverwachte vaardigheden te ontdekken en zo iets moois te bereiken.

Eerlijk is eerlijk, ik had het niet kunnen doen zonder de telefonische technische support van lollyman. Dank daarvoor, veel dank.

+ 1 - 0 | § ¶Historisch Canon

De week van de geschiedenis was een historische week: Theo van Gogh vermoord, Bush president en Arafat in coma of inmiddels overleden. De geschiedbeoefening werd ondergesneeuwd door de Geschiedenis zelf. Toch gingen de door Stichting Anno geplande activiteiten door. In de zaterdagbijlage van NRC was een canon aan historische kennis gepubliceerd. Op dinsdagavond werd in het Prinsenhof te Delft een ‘debat’ gehouden met de samenstellers, hoogleraren Piet de Rooy en Jan Bank.

Het was vervreemdend om in een zaal vol grijsharigen over onderwijsvernieuwing te praten. Historisch besef lijkt een verworvenheid van geriatrische feitenneukers. Nelleke Noordervliet opende de avond met een lezing over de teloorgang van dit besef. Er werd daarna door Geert Mak gelamenteerd over ‘de historische leemte’. De onderliggende vraag of geschiedenis een aparte status binnen ons collectief geheugen verdient, werd niet gesteld. Zouden natuurkundigen ook een conferentie houden omdat het hen onrust baarde dat politici en scholieren een molecuul niet meer van een atoom kunnen onderscheiden?

Stiekem zijn de meeste historici aanhangers van de instrumentalistische geschiedopvatting. Alsof de mate waarin burgers de juiste analogieën met het verleden kunnen trekken afhankelijk is van hun historische kennis in plaats van hun vooringenomenheid.

Piet de Rooy en Jan Bank hielden geen vurig pleidooi voor hun canon. Hun toelichting was saai en zelfgenoegzaam. Terwijl er een hoop uit te leggen valt. Een canon is een verhaal. Het vertelt wat waar en wetenswaardig is en wat we naast ons neer kunnen leggen als apocrief of irrelevant. Ieder verhaal heeft een moraal, zo ook deze. Maar in het ‘debat’ is dit niet aan de orde gekomen. Een constructieve discussie verwaaide in een aantal korte preekjes voor eigen parochie. Geschiedenisleraren lieten de boodschap van hun vragen verwaaien in langdradige betogen.

Geert Mak en Nelleke Noordervliet hadden kunnen dienen als ‘sparring partners’ van De Rooy en Bank, waarna het publiek zich in de strijd had kunnen mengen. In plaats daarvan leidden hun mooie woorden af van wat er ter discussie stond: de canon. Daardoor kwamen de voornaamste twistpunten niet voor het voetlicht:

Waarom kiezen we ten eerste voor een meerderheidsverhaal en blijven de vrouwen en minderheden in de marge van het historisch verhaal staan na alle kritiek die hier de afgelopen halve eeuw op is verschenen? Is Anne Frank werkelijk de enige vrouwelijke actor in de geschiedenis die schoolkinderen moeten kennen?

Waarom kiezen we ten tweede in een tijd van toenemende globalisering en etnische diversificatie van de bevolkingsopbouw nog steeds voor een nationaal, ‘Hollands’, of zelfs randstedelijk verhaal in plaats van de internationale dimensie tot zijn recht te doen komen?

Wat is daarnaast de rechtvaardiging voor de gekozen criteria? Waarom is de canon samengesteld vanuit het primaat van de politieke geschiedenis, vanuit het proces van staats- en natievorming? Dit is een achterhaald negentiende-eeuws concept, waar is de aandacht voor cultuurgeschiedenis, sociaal-economische geschiedenis, alledaagse geschiedenis, etc.?

Waarom is er ten vierde gekozen voor een dergelijk ontzield verhaal? Waarom geen caleidoscoop van perspectieven? Waarom is er gekozen voor de grauwgrijze gemene deler van de verzuilde geschiedschrijvingen? Waarden-loze geschiedenis verwordt al gauw tot waardeloze geschiedenis. Waar is de vertelkunst gebleven die de geschiedenis zo mooi maakt?

En wat is tenslotte het alternatief: een tegencanon, een breder canon, of helemaal geen canon? De mededeling dat dit canon onverplicht is en mensen er naar hartelust tegen mogen schoppen, ontwijkt deze vraag slechts.

+ 1 - 0 | § ¶Leiderschap

Ik heb even een leiderschapstestje gedaan, for what it's worth.

 

Met als uitkomst dat ik een dwingende (93%), maatgevende stijl (70%) zou hebben. Met relatiegericht op 50% en de overige percentages zijn allen onder de 30 procent dus het vermelden niet waard.

 

Zo'n test is natuurlijk onzin, want ik zou een hartstikke democratisch leider zijn.

 

Mocht er bij u een opmerkelijk resultaat uit komen dan hoor ik dat graag. Bram, het lijkt me wel een interessante test voor jouw cursus.

+ 1 - 0 | § ¶Theo van Gogh vermoord

Het is treurig gesteld met de Nederlandse meningsvrijheid. Hoe vaak ik het ook oneens was met Van Gogh, ik vind het gebruiken van geweld verwerpelijk. Lach om de nar, laat je provoceren, verleg je denkkaders. Maar je moet een zieke geest hebben om de nar neer te schieten. Afgelopen zaterdagnacht hadden we het over 'typisch Nederlands'. Is dit 'typisch Nederlands'? Ik wil de zin 'calvinistische, tolerante natie' de komende maanden niet meer horen.

+ 1 - 0 | § ¶Back on track

Vandaag had ik in Nijmegen een gesprek met mijn scriptiebegeleidster, die daar op de campus een mooie kamer heeft in het Erasmusgebouw. We hebben afgesproken dat ik dinsdag 9 november een 'beredeneerde bibliografie' inlever. Ik ben opnieuw gestart met mijn afstudeerscriptie. Ik heb er alle vertrouwen in dat het dit keer geen valse start is, maar het begin van de zege.

 

Na afloop bij mijn broertje achterop naar zijn studentenhuis gefietst. 'Daar rechts, daar wonen de nepstudenten', zei hij. Bij navraag kwam ik erachter dat het de SSH van Nijmegen betrof. Dankjewel voor het respect!

 

Menig studentenvereniging zal jaloers zijn op de kelder van zijn studentenhuis. Ontzettend ruim, voorzien van viertapsbar met twee koelkasten, lambrisering, banken, tafels en grote tafel was het een bijzonder aangezicht. Mijn broertje woont in zo'n mooi oud Nijmeegs herenhuis en de website van zijn dispuut zag er ook goed verzorgd uit.

 

Aldaar heb ik een frietje super gegeten. In Nijmegen praten ze niet van patat. Ik kreeg nog wat strafrechtbundels toegestopt en ben met de trein teruggegaan. In Utrecht ben ik naar een debat over de Amerikaanse verkiezingen tussen Maarten van Rossem en Arend-Jan Boekestijn geweest. Het was in het Louis Hartlooper Centrum op het Ledig Erf en georganiseerd door debatcentrum Tumult.

 

De kaartverkoop was verschrikkelijk slecht geregeld, met als hoofdoorzaak dat de toegang weliswaar gratis was, maar dat de bezoekers schijnbaar hadden moeten ruiken dat reserveren van tevoren noodzakelijk was. Het begon om acht uur en een kwartier voor aanvang werden kaartjes als snoepjes uitgedeeld aan een lange rij mensen zonder reserveringen. Degenen die later kwamen maar wel gereserveerd hadden, moesten in de gangen zitten. Met dank aan Volendam werden zij vriendelijk weggebonjourd vanuit brandweervoorschriften.

 

Het debat was aardig, maar niet spetterend. Boekestijn was wederom herkenbaar als paternalistische sprookjesverteller: 'ik zal het u even uitleggen, Saddam was een nare man'. Van Rossem blonk weer uit met zijn statistisch debunken, de ridiculiserende hyperbool en de lijn van 'Bush is een malloot, en ik heb altijd al gelijk gehad dat er geen massavernietigingswapens in Irak zijn.'

 

Ik heb nog een vraag gesteld, maar kreeg niet het gewenste antwoord. Ik had beter een strategische dan een nieuwsgierige vraag kunnen stellen. De mooiste vragen komen pas als je weer terugfietst of de volgende dag onder de douche. Ze komen in ieder geval altijd te laat, zie mijn log-entry over Bill Gates. Misschien dat ik rond mijn vijftigste nog een boek schrijf over 'vragen stellen tijdens lezingen en debatten'. Mocht u nog iemand kennen die workshops of trainingen geeft, dan hoor ik het graag. Welke vraag ik achteraf bedacht:

 

"Meneer Boekestijn, u beschuldigt Kerry van inconsistent gedrag, maar is het niet zo dat zowel u als Bush iets meer dan een jaar geleden de nucleaire dreiging als casu belli voor de oorlog in Irak aanvoerde en nu het brengen van democratie naar het Midden-Oosten als hoofdreden aanvoert. U bent in slechts een jaar tijd veranderd van realist naar idealist, is dat niet uiterst merkwaardig voor een man die Kissinger hoog heeft zitten?"

 

Maar ja, wat schiet je met dat soort vragen op?

 

Toeval is....
dat je net die ene keer in maanden tijd dat je zonder achterspatbord rijdt door een plas witte verf scheurt met je lievelingswinterjas aan - je hebt feitelijk geen andere. Gelukkig bleek het eenmaal thuisgekomen op waterbasis.

+ 1 - 0 | § ¶Assepoester

Mijn vader had nog kaartjes over voor de zondagmatinee voorstelling van de balletvoorstelling 'Assepoester' in het muziektheater te Amsterdam. Zaterdagnacht rond een uur of een zijn mijn vriendin en ik samen met Erika en RJ teruggelopen van Madurodam naar Centraal Station. De trams reden niet meer en de organisatie van de Nacht van de Geschiedenis had niet voor extra vervoer geregeld. Bij de Burgerking stonk het. Ik dacht kots, mijn vriendin dacht schoonmaakmiddel. Met veel moeite kwamen we het station in, waarvan de meeste uitgangen afgesloten waren vanwege junks.

Gelukkig hoefden we niet al te lang op de nachttreinen te wachten en na een powernap in de trein stapten we uit in Amsterdam. We liepen naar het huisje van mijn moeder door de stad Amsterdam die levendiger was dan ik gezien het tijdstip verwacht had. We gingen lekker slapen op de bedbank en de volgende dag naar het ballet. Het was niet zo vervelend elitair als ik verwacht had. Er waren veel kleine kinderen, voornamelijk meisjes, waarvan een enkeling in tutu of prinsessejurkje. De balletvoorstelling kende de grappige rollen voor de twee slechte stiefzusjes voor Assepoester, die volgens ons door twee mannen gespeeld werden. Er waren ook hele mooie dansjes, zoals die van de goede fee en de vier jaargetijden.

Na afloop hebben we zuurkool en spaghetti gegeten bij mijn moeder en haar man. Om thuis vroeg te gaan slapen na alle belevenissen van de afgelopen dagen.

+ 1 - 0 | § ¶Verzameld Verleden

Van woensdag tot en met vrijdag ben ik drie dagen lang de Estse vertegenwoordiger geweest in de commissie Industrie, Externe Handel, Onderzoek en Energie (ITRE) tijdens een simulatie van het Europees Parlement. Ik kan het iedereen aanbevelen, er was een goede balans tussen gezelligheid en leerzaamheid.

De locaties, sprekers en commissievoorzitters waren overigens (los gezien van mijn politieke overtuiging) helemaal top. De opening was in het gebouw van de Sociaal-Economische Raad en de afsluitende parlementaire vergadering in het Provinciehuis van Zuid-Holland. Er was een lobby-avond in Nieuwspoort en we hebben nog vergaderd in het VNO-NCW gebouw. Om er een aantal te noemen: de Algemeen Secretaris van de SER, Marc Rutte, de voorzitster van de Eerste Kamer, CDA-senator E. Wagemakers, Edwin Bakker, Alfred Pijpers, Wim van Eekelen, Jeroen Slaats, en Sjerp van der Vaart, directeur van het EP-voorlichtingsbureau in Den Haag.

Van de SFEA ben ik direct doorgegaan naar de opening van de tentoonstelling ‘Verzameld Verleden’ in het Simon van Gijn Museum te Dordrecht. Komt allen kijken, de tentoonstelling loopt tot april. In zes jaar tijd heeft de Hilversumse uitgever Verloren een 24-delige reeks boekjes uitgegeven met onderwerpen uit de vaderlandse geschiedenis. In het Simon van Gijn zijn een keur van historische voorwerpen te zien die nationale figuren, verhalen en spreuken als ‘Praten als Brugman’ of ‘de sprong van Jan van Schaffelaar’ illustreren. Ik zou zeggen, lees Huizinga over de ‘historische sensatie’ en spoed u vervolgens naar het Museum van Gijn.

Mijn vriendin heeft als stagiair een grote bijdrage aan de totstandkoming geleverd, wat de laatste maanden soms behoorlijk stressvol kon zijn. Historici Piet de Rooy en Wijnand Mijnhardt gaven als gastsprekers Els Kloek, de redactrice van de reeks en drijvende kracht achter de tentoonstelling, de eer die zij verdiende voor alle energie die zij in dit project gestopt heeft en de mooie resultaten ervan. ’s Avonds mocht ik als aanhang mee met de selecte groep van organisatoren en heb gezellig gediscussieerd over historisch en culturele onderwerpen als de Goudse Glazen en de verbouwing van het Rijksmuseum. De kaasfondue smaakte goed, kortom: heerlijk gegeten in Dudok te Dordrecht.

De volgende dag rustig aan gedaan en ‘Monsters Inc.’ gekeken. Walt Disney mag dan een smeerlap met Stasi-geest zijn, wiens nalatenschap een grootkapitalistische vastgoedindustrie van pseudo-romantische plasticprinsessekasteeltjes is. Zijn films hebben altijd het vermogen om zowel de kinderen als volwassenen te plezieren en op dat punt mogen we hem prijzen.

Die nacht zijn we naar de ‘Nacht van de Geschiedenis’ geweest te Madurodam. Het was leuk, maar dat was meer aan de vele bekende gezichten te danken dan aan het programma. Er waren teveel dingen langs elkaar heen gepland en de ‘Speakers Corner’ was al doodgebloed voordat ik mijn voorbereide stukje te berde kon brengen. Ik zal het bij deze op mijn weblog publiceren:

Typisch Nederlands

 

Het is typisch Nederlands dat Marijnissen zo weinig van musea afweet, dat hij riep om een museum voor de nationale geschiedenis. De collectie van het Rijksmuseum is zeker te klein?

Het is typisch Nederlands dat het Ministerie van OC&W met de ene hand geschiedenis uit het curriculum duwt en met de andere hand zes miljoen uitgeeft aan een vereniging die het historisch besef moet promoten.

Het is typisch Nederlands dat als de KRO een verkiezing houdt voor ‘De Grootste Nederlander’, in plaats van Kardinaal Simonis juist Vadertje Drees in de top tien staat. Hoogste tijd voor een fusie met de VARA.

Typisch Nederlands is dat wat gebeurde bij Goejanverwellesluis speerpunt van de inburgeringscursus geworden is, terwijl geen autochtoon dat meer kan vertellen.

Typisch Nederlans is dat Maarten van Rossem een pamfletje schrijft waarin hij uitspraken doet over de nationale volksaard. Het is jammer dat zijn relativering een vermogen is in plaats van een inzicht.

Typisch Nederlands is dat je na de Nacht van Schmelzer en de Nacht van Wiegel nu ook de Nacht van de Geschiedenis hebt.

Typisch Nederlands is dat wij Nederlanders niet alleen vannacht, maar de laatste vijftig jaar onze geschiedenis al doorgebracht hebben in Madurodam, zonder dit te beseffen.