Een paar dagen geleden had ik een link naar de NOVA- documentaire over Bill O’Reilly op mijn log staan. Ik heb hem al zo’n vier keer bekeken, het heeft iets verslavends. Het ‘shut up’gedeelte is geweldig. Kunt u zich voorstellen dat Karel van de Graaf “Houd je bek!” tegen een hoogleraar zegt, die door hem wordt geïnterviewd? Ook prachtig: de interviewer wordt er helemaal uitgeluld door zijn gast en vervolgens zegt hij dat hij stopt met ‘het afmaken’ van de gast, uit respect voor zijn vader. Of hoe O'Reilly laf zegt dat hij hoopt dat z’n moeder niet kijkt. De jongen die bij hem te gast is, is ook fascinerend. Het type dat ‘imperialisties chauvinisties kapitalisties grootkapitaal’ kan uitspreken alsof het één woord, één lettergreep zelfs, betrof. Ware het natuurlijk niet dat hij geen Nederlands spreekt.
In de documentaire stelt Michael Moore de volgende vraag aan O’Reilly:“I would not sacrifice my child to secure Fallujah, and you would?”
Sommige vragen kunt u beter niet beantwoorden, omdat ze misleidend en suggestief zijn. De vraag van Michael Moore is er één van dit type: de drogreden van de ‘many questions’(strikvraag). In een vraag zit een andere vraag verborgen. De vraag van Moore is viervoudig suggestief.
Het standaardvoorbeeld van de strikvraag is bedacht door de logicus Douglas Walton:
‘Bent u al opgehouden uw vrouw te mishandelen?’
Zoals op iedere vraag zijn er eigenlijk twee antwoorden mogelijk: ja en nee. Ik moet toegeven dat een politicus iets als ‘geen commentaar’, ‘daar doe ik in dit stadium nog geen uitspraken over’ of ‘dat laten we van de uitslag van de verkiezingen afhangen’ zou zeggen, maar in principe kan deze vraag óf ontkennend óf bevestigend beantwoord worden.
1. “Ja, ik ben opgehouden met het mishandelen van mijn vrouw.” -> dus u zegt eigenlijk: “Ik was mijn vrouw aan het mishandelen.”
2. “Nee, ik ben niet opgehouden mijn vrouw te mishandelen.”-> dus u zegt eigenlijk: “Ik mishandel mijn vrouw nog steeds."
Wat u ook zegt, u bevestigt de (in dit geval niet zo goed) verborgen vooronderstelling dat u uw vrouw mishandelde. Een dergelijke vraag kunt u alleen pareren door te weigeren deze direct te beantwoorden. U kunt bijvoorbeeld de vraag scheiden:
1. Heeft u uw vrouw ooit mishandeld?
2. Indien dit zo is, doet u dit nog steeds?
Zie daar een korte uitleg van deze drogreden. Vraag me trouwens niet waarom het mishandelen van een vrouw het standaardvoorbeeld in de logica is geworden. Er lopen een paar zieke wetenschappers op deze planeet…
Een ander voorbeeld: de officier van justitie vraagt de verdachte: “Heeft u het wapen thuis verstopt?” In series als Matlock wordt deze truc wel eens getoond. De verdachte die de vraag niet doorziet en direct beantwoord, geeft toe dat er een wapen was en dat hij dit verstopt heeft.
De vraag die Michael Moore aan O’Reilly stelt (“I would not sacrifice my child to secure Fallujah, and you would?”) is om vier redenen een misleidende vraag. Probeer ze eerst zelf te vinden en klik dan op de volgende LINK met het antwoord.
(Ik ben de afgelopen dagen kennelijk in een raadseltjesbui. Vreest niet, lezer, het waait wel weer over)
al twee reacties:
Zou u mij het antwoord kunnen toesturen op de vraag over Micheal Moore? De link werkt namelijk niet.Laura (email) - 08 Februari '10 - 11:30
De link naar het artikel van Douglas Walton moet zijn: http://www.dougwalton.ca/papers%20in%20p.. .Hartman - 08 Februari '10 - 12:05